De oplossing voor een eigen Belgische energieproducent en de rug kerende naar het Franse monopolistische Electrabel is simpel, praktisch én goedkoop:
Elia – de distributienetbeheerder waar de gezamenlijke overheden ruwweg voor 33% aandeelhouder zijn (Publi-T) – dient in meerderheidsparticipatie in handen te komen van de overheid. Dit onder het statuut van een overheidsbedrijf zoals de overheidsbedrijven sinds 1991 worden georganiseerd, dit is in zijn niet politiseerde vorm. Geen politiekers in de raad van beheer, maar echte experten met welbepaalde sociale, economische en ecologische beleidslijnen. Het doel is in dit geval de stimulering en ondersteuning van de economie, veel meer investeren in ecologische productie, sociale tarieven mogelijk maken, energieprijzen goedkoper maken en NIET winst maken. De winsten worden publieke winsten, met andere woorden gaan rechtstreeks terug naar de beleidsdoelen.
Elia's internationale samenwerking in de vorm van CORESO – een embryo van de toekomstige West-Europese netbeheerder – dient vervolgens te worden gestimuleerd en versneld uitgebreid. Dit is essentieel in de ontwikkeling van het West-Europees energienetwerk wat grote projecten zoals de windmolengordel in de Noordzee mogelijk maakt.
Elia is daarnaast sinds lang vragende partij om netverliezen te mogen opvangen met eigen productiecentrales. Dit is nu wettelijk niet toegelaten en Elia is meestal verplicht om steeds de duurste en meest vervuilende energie van Electrabel te kopen: namelijk uit de steenkool en aardgaspiekcentrales. Dit maakt de distributiekost extra duur en één van de voornaamste redenen van onze veel te dure energieprijzen.
In een meerderheidsparticipatie van de overheid zou ook mogelijk moeten zijn om basisenergie te produceren en te verkopen om zo het monopolie van Electrabel te doorbreken, de prijs te drukken en sociale tarieven realiteit te maken.
Het is écht zo simpel en écht goedkoop. In 2001 betaalden de gezamenlijke overheden voor 30% van de aandelen slechts 221 miljoen euro. De kleine 20% extra en nationalisatie van Elia zijn dus peanuts voor de start van een eigen nationale energieproducent.
Waarom doet niemand het dan?